donderdag 15 oktober 2015

Terugblik

De koffers zijn weer gepakt, we hebben afscheid genomen van de mensen op het hoofdkantoor van BNM, de rekening is gemaakt en wij proberen onszelf voor te bereiden op de terugreis en het weer oppakken van ons leven in Nederland.

Twee weken geleden waren we thuis bezig met inpakken en van alles regelen voor ons vertrek naar Bangladesh. Niet te geloven dat het nu alweer bijna voorbij is. Aan de ene kant is de tijd heel snel gegaan, aan de andere kant voelt het veel langer als 2 weken.

Deze reis hebben we in korte tijd heel veel kilometers gemaakt. Van Dhaka naar het zuiden, vervolgens naar het uiterste zuiden waar we de auto moesten laten staan en met de boot verder gingen. Van het zuiden naar het noorden, een autorit die we niet snel zullen vergeten omdat die wel heel lang duurde. Vanuit het noorden weer terug naar Dhaka. En vanuit onze logeerplekken ook elke dag een stuk rijden naar de plekken waar we moesten zijn.

Elke keer na een rit bedanken we de chauffeur. Want het meeste enge hier in Bangladesh is en blijft nog steeds het verkeer. Wat een drukte, wat een chaos, wat een veelheid van allerlei verschillende voertuigen en mensen op dezelfde weg. Regelmatig heb ik (Corry) m’n ogen weer dichtgeknepen en was er, gelukkig ook nu weer, elke keer weer de opluchting dat er geen klap kwam. Groot respect voor de chauffeur, voor
geen goud zou ik zijn baantje willen.

We hebben onze doelen van deze reis bereikt. We wilden enkele waterpompen bezoeken en de watertreatmentplant. Daarbij ging het niet zo zeer om te bekijken hoe ze eruit zagen. Het ging ons veel meer om de verhalen te horen van de mensen die er gebruik van maken. Naar die verhalen hebben we geluisterd en we konden er geen genoeg van krijgen. Vanwege veiligheidsredenen mochten we niet langer dan een half uur op dezelfde plek aanwezig zijn. Maar echt…we hadden wel een dag bij de waterpompen en de ‘waterplant’ willen blijven om te zien hoe vaak ze gebruikt worden. Je krijgt er niet snel genoeg van om naar de vrouwen te kijken in hun kleurrijke sari’s, die met een grote waterkruik van 10 liter op hun heup dragend weer teruggaan naar hun huisjes.

Als je dan bedenkt hoe hun leven is, de enorme armoede, het kleine salaris waar ze keihard voor moeten werken, er vaak niet genoeg te eten is, de plek waar ze wonen in onze ogen meer een bouwval is dan een huis….dan ben je extra dankbaar dat ze nu in ieder geval veilig en genoeg drinkwater hebben.

Naast de sponsorprojecten van Changing Lives bekijken hebben we ook enkele health-check-ups gedaan. En besproken wat we tijdens toekomstige reizen zouden kunnen doen.

Natuurlijk hebben we ook deze reis weer momenten gehad dat we het moeilijk vonden om al die tekorten en moeite te zien. Want die zijn er. Met 160 miljoen inwoners op een oppervlak van 4x Nederland, met politieke onrusten, gezondheidszorg die niet toegankelijk is voor de vele, vele armen in dit land, ongezond drinkwater, tekort aan voedsel, mensen van het platteland die hopen in de hoofdstad Dhaka, die 20 miljoen inwoners telt, een beter bestaan op te bouwen….

Heeft het zin om dan hier naar toe te gaan? Is het geen druppel op een gloeiende plaat? Ja dat is het wel! Echter, je zal toch maar diegene zijn op wie die druppel valt. En we willen hier druppels zijn, onderweg om een oceaan te worden.

Morgen verlaten we het land waar mensen wonen die veel voor ons zijn gaan betekenen. Maandag zitten we weer in onze eigen spreekkamers 7000 km hier vandaan. De verbondenheid echter blijft.

Het motto van Changing Lives is helpen-verbinden-veranderen. Ook deze reis zijn we hier weer een beetje verder mee gekomen. We zijn nog lang niet klaar…dus we hopen zeker weer terug te komen.

maandag 12 oktober 2015

Veiligheid voor alles

Na twee moorden op buitenlanders in enkele dagen hier in Bangladesh zijn de veiligheidsmaatregelen voor buitenlanders verscherpt. De meeste westerse regeringen hebben landgenoten, die in Bangladesh zijn, opgeroepen om extra voorzichtig te zijn. De Nederlandse overheid adviseert plaatsen waar veel buitenlanders komen, te vermijden. Enkele westerse organisaties hebben hun mensen uit Bangladesh laten vertrekken.

De komende tijd wordt er nog wat extra onrust verwacht, omdat een belangrijke politieke leider enkele dagen terug ter dood is veroordeeld in verband met oorlogsmisdaden tijdens de onafhankelijkheidsstrijd in 1971.

We merken dat de overheid en onze partnerorganisatie nerveus zijn. Er is veel politie op straat. In Khulna hebben we in een internationaal hotel geslapen, en daar zat 24 uur per dag politie in de lobby. Bij de bezoeken aan scholen en dorpen in het veld, wordt de plaatselijke politie ingelicht over onze komst. Onze partnerorganisatie wil niet dat onze bezoeken aan een dorp langer dan 30 minuten duurt. In het noorden, waar we een halve of een hele dag één plek bezochten (om kinderen te onderzoeken) kregen we politiebescherming mee tijdens onze bezoeken.

Gelukkig was de aanwezigheid van de politie in alle gevallen vooral gezellig, en niet noodzakelijk. Persoonlijk had ik het gevoel dat de politiebegeleiding vooral meer aandacht trok, en de kans op een aanslag eerder zou vergroten dan verkleinen. Maar ja, zij zullen de situatie wel beter in kunnen schatten dan wij. En toen we één keer zelfs iemand van de binnenlandse veiligheidsdienst mee kregen, vroegen we ons wel even af, waar we mee bezig waren.

Ook zelf nemen we voorzorgsmaatregelen. We posten bijvoorbeeld pas achteraf, waar we geweest zijn. En we kunnen (helaas) niet zo maar een wandelingetje maken, wat we in voorgaande jaren wel deden.


We willen jullie laten weten dat er goed voor ons gezorgd wordt, en dat er geen reden is voor zorgen.

vrijdag 9 oktober 2015

Een plant die water geeft

Als we er voor staan, gaat er toch wel een gevoel van trots door ons heen.

Met de auto rijden we tot aan de rivier. Met een pontje varen we naar de overkant. Aan deze kant van het water zijn geen auto’s, daar zijn de wegen gewoon niet geschikt voor. We stappen in een tuk-tuk en rijden over meer en meestal minder verharde wegen. Het laatste stuk is zelfs voor de tuk-tuk niet begaanbaar, en moeten we lopen.
Daar is hij dan. In de “middle of nowhere”. “Onze” waterzuiveringsinstallatie.

In dit gebied is er vrijwel geen veilig drinkwater te krijgen. De regentijd is net afgelopen, dus veel mensen hebben nog wat regenwater opgeslagen. Dat filteren en koken ze om het veilig te maken. Maar buiten de regentijd zijn ze anders aangewezen op oppervlaktewater uit vijvers. En zelfs dan moeten ze nog vijf kilometer lopen, want het meeste oppervlaktewater in dit gebied is zout en dus niet drinkbaar. En het zoete oppervlaktewater bevat te veel ijzer en arsenicum.

De mensen hier zijn dan ook heel blij dat deze waterzuiveringsinstallatie hier is gekomen. Enkele tientallen mensen, vooral vrouwen, zijn gekomen om ons te verwelkomen en te bedanken. De verhalen zijn hartverwarmend.
We horen waar ze vroeger hun water vandaan haalden. Sinds ze het water uit de waterzuiveringsinstallatie gebruiken, merken ze dat ze minder vaak ziek zijn. Vooral maagklachten en diarree hebben ze niet meer. Hun huid ziet er beter uit. En hun kinderen zijn gezonder.
Ze betalen 1 taka per liter (100 taka = 1 euro), en dat vinden ze een redelijk bedrag. Ze gebruiken het water alleen voor consumptie. Voor wassen gebruiken ze ander water.

Het water wordt van zestig meter diepte opgepompt. Vanwege de hoge concentratie zout, waardoor het water zwaarder is, moest de pomp een extra hoog vermogen hebben. Een zandbed haalt de grove vervuiling uit het water. Verschillende filters halen gevaarlijke stoffen als arsenicum en andere metalen en het zout er uit. Tenslotte zorgt UV straling dat eventueel achtergebleven bacteriën en virussen gedood worden. Het gezuiverde water komt in een opslagtank, waaruit het water dagelijks verkocht wordt, behalve in de regentijd, waarin heel veel mensen regenwater gebruiken. Mensen komen tot van twee kilometer in de omtrek, om hier water te halen. Circa 550 gezinnen, ruim 3000 personen, maken gebruik van het water van deze installatie.
Eén taka per liter is onder de kostprijs. De kostprijs is hoog, omdat de elektriciteit moet worden opgewekt met een generator. Als dit gebied aan het elektriciteitsnet is aangesloten, gaat de energierekening omlaag en verwachten we wel uit te komen met deze verkoopprijs.

De grote kracht van deze installatie is dat het water gezuiverd wordt op de plaats waar het gebruikt wordt. Omdat er geen waterleidingnet is, moeten de mensen lopen naar de plaats waar het water is. Elke dag weer opnieuw. En dat kunnen ze alleen doen, als het in de buurt is.

video

In het Engels heet deze installatie een "water treatment plant". Daarom praten wij vaak over onze "waterplant". Alleen deze plant vraagt geen water, die geeft water.

We zijn heel blij, dat we dit met eigen ogen hebben kunnen zien, en met onze eigen oren de verhalen hebben mogen horen. We hebben benadrukt dat niet wij, maar heel veel mensen in Nederland deze installatie mogelijk hebben gemaakt. Dat we ons realiseren dat zij het niet makkelijk hebben, en wij op deze manier willen laten merken dat we ze niet vergeten.

Alle gevers: heel, heel hartelijk dank.

maandag 5 oktober 2015

Feest van herkenning

O ja, zo voelde dat.  Na ruim tweeëneenhalf jaar zetten we weer voet aan de grond in Bangladesh, nu voor de vijfde keer. En hoewel Bangladesh veranderd is, en wij ook, is er gelijk die herkenning.


Het begint met de warmte en vochtigheid die op je valt, als je de deur van het vliegveld uit loopt. De airco is weg, en bijna onmiddellijk plakken je kleren aan je lijf en moet je je tempo halveren om niet oververhit te raken.
Ook de geur is bekend. Ondanks de zweem van zoetigheid, baklucht en kruiden is het niet echt een aangename geur. Maar ondanks de onmiskenbare bijmenging van de lucht van bezwete mensen en rottend afval is het ook geen vieze geur. Het is gewoon zoals het is in Bangladesh.

De krachtigste aanjager van onze herinneringen is toch wel de drukte. Overal mensen! Het gebied waar de mensen die aankomen worden opgehaald, mag je alleen na betaling betreden. Ondanks die barrière staan de auto’s drie rijen dik op een tweebaans oprit, en gaat alles natuurlijk veel langzamer doordat iedereen zich er tussen wil wurmen. Achter de hekken staat een nog grotere menigte mensen te wachten, met daartussen de onvermijdelijke kraampjes met etenswaren voor de wachtenden.

Als we het terrein van het vliegveld af rijden, hebben we voor ons gevoel al meer verschillende mensen gezien dan de afgelopen drie maanden in Nederland.
De drukte zet zich voort op de weg, waar we slalommend, toeterend, en met veel remmen en optrekken ons een weg banen naar ons logeeradres.

Maar het echte feest van herkenning is het ontmoeten van de mensen. Hier in Bangladesh hebben wij in de afgelopen jaren veel mensen ontmoet. Veel mensen hier hebben in de afgelopen jaren dat wij kampten met onze gezondheid aan ons gedacht en met ons meegeleefd. En veel mensen zijn nu blij om ons weer terug te zien, in goede gezondheid. De gebruikelijke Bengaalse vriendelijkheid en gastvrijheid, is nu doordrenkt met vriendschap en vreugde. We krijgen brede glimlachen, uitgestoken handen om te schudden, en de nodige knuffels. “Ja, het gaat goed met onze gezondheid” zullen we in de eerste 24 uur vele malen zeggen.

We kijken elkaar aan en we weten weer hoe het zat:
we houden van Bangladesh, maar we houden vooral van de mensen van Bangladesh.

woensdag 15 juli 2015

"Onze" waterzuiveringsinstallatie in bedrijf

Hiep hiep hoera!
Vandaag kregen we de verantwoording van onze sponsoring van een waterzuiveringsinstallatie in het zuiden van Bangladesh.

Holdibunia is een dorp met circa 660 gezinnen met in totaal 4700 inwoners. Het ligt in de delta in het zuiden van Bangladesh, waar heel veel water is, maar vooral zout water, niet geschikt voor drinkwater. Doordat het land doorsneden wordt door heel veel zout water, moeten mensen lange afstanden reizen om drinkbaar water te krijgen. Ziektes en armoede gaan hand in hand met de slechte kwaliteit en de relatief hoge prijs van het drinkwater dat wel te krijgen is.

Ruim een half jaar geleden hebben wij de sponsoring van deze installatie in Holdibunia toegezegd. Mensen kunnen hier tegen de kostprijs van de zuivering water kopen dat veilig is. Helaas ontstond kort na onze toezegging politieke onrust in Bangladesh met gewelddadige stakingen, waardoor de bouw van de installatie uitgesteld moest worden. En daarna begon de regentijd. Dus de bouw van de waterzuiveringsinstallatie werd nog langer uitgesteld.

Maar nu is het zo ver. We hadden een paar weken terug al via onze contacten gehoord, dat de waterzuiveringsinstallatie in bedrijf was, en dat de kwaliteit van het water door twee onafhankelijke instanties gekeurd zou worden. Nu hebben wij ook de formele bevestiging gekregen dat alles in orde is.

Wij zijn heel blij. Maar de mensen die het water kunnen gebruiken zijn nog veel blijer. Ik kan daar over vertellen, maar veel beter is één van de mensen die geholpen zijn door het schone water aan het woord te laten:

"We got life" Topoti Baroi said.
The severity of vulnerability at Southern coast of Bangladesh is increasing day by day. The salinity intrusion in water and land has affecting the community life and livelihood. Topoti Baroi -(40) from Holdibunia village. Chunkuri Union of Mongla sub-district. She is living here with her husband Asish Baroi and also with two sons. Both of them are from Hindu lower cast society, working as fishing labor. They somehow maintain their family by this poor income. 
But every day she has to go for collecting water more than one and half kilometer even avoiding any emergency work. She was compelled to go and wasting more than two hours for collecting water. The water was not safe but there were no other alternatives, as a result children were remaining sick such as diarrhea, dysentery and others water transmitted diseases. They have to expense extra money for doctor fees and purchasing medicine. 
But now, Topoti state: We collect safe water very close from my house, save time and get extra time for children care. She also told most of the poor families are getting water from this plant who had no purchasing capacity from the commercial vendors. It is also a great sign that community is leading this plant. They are collecting 0.50 Taka per liter for maintenance, electricity bill and wages. The community people are happy to pay this amount of money. 
(100 taka = 1 euro)

Namens Topoti, Asish en alle andere leden van de circa 150 families die gebruik maken van het water van deze waterzuiveringsinstallatie: heel hartelijk dank aan alle gevers! Jullie zorgen echt voor een ommekeer in het lot van deze mensen.

donderdag 25 september 2014

Handen wassen

Door iemand een hand te geven, breng je al gauw honderdduizend bacteriën over naar die ander. En je ontvangt er honderdduizend …
Op onze handen zitten ontzettend veel bacteriën, die terecht komen op alles wat we met onze handen aanraken. Als iemand anders datzelfde voorwerp (deurkruk, toetsenbord, gereedschap) vastpakt, kunnen de bacteriën overspringen naar de volgende persoon.

Handen wassen is een van de meest eenvoudige, maar ook meest effectieve methodes om de verspreiding van infecties tegen te gaan. Dat komt doordat we met onze handen van alles aanraken.
Bacteriën zitten in lagen op je handen. De ziekmakende bacteriën zitten in de buitenste laag. Door je handen te wassen met zeep (minimaal 20 seconden) dood je de buitenste laag bacteriën op je hand.

“Na het plassen: handen wassen” In Nederland klinkt het vanzelfsprekend. Sommige mensen “vergeten” het, omdat ze het niet belangrijk genoeg vinden. In Nederland lijkt alles zo schoon, dat we niet het gevoel hebben dat er allemaal vieze beestjes op onze handen zitten.

Dat is in Bangladesh wel anders.
Het begint al met dat de meeste mensen in Bangladesh niet eens een WC hebben. Ze plassen en poepen langs de straat, of op het veld tussen de gewassen. De bacteriën die daar achter gelaten worden, worden meegenomen door opwaaiend stof, de voeten van mensen die er doorheen lopen, de groenten die geoogst en verkocht worden, vliegen die op de ontlasting landen en daarna de huizen in vliegen.
Bij de WC die er niet is, is natuurlijk ook geen water. Dus als de handen vies zijn worden ze afgeveegd aan iets wat in de buurt is, de grond, een paaltje, een muurtje.
Handen wassen lukt alleen als er water in de buurt is, en dan graag schoon water. Ook dat is er op veel plaatsen niet. En dan heb ik het nog niet eens over zeep.

In Bangladesh zitten je handen al gauw vol met bacteriën, virussen en eitjes van parasieten.  Niet goed je handen wassen voor het eten, is dan vragen om een infectie, met als gevolg diarree of wormen in je buik. Heel veel kinderen weten niet hoe ze hun handen moeten wassen. Waar leer je dat, als je thuis niet kan oefenen door gebrek aan water? Juist, op school.

Op de scholen van onze partnerorganisatie in Bangladesh, BNM, hebben ze wel een WC en een waterpomp. Sinds de trainingen van Changing Lives Foundation aan de leerkrachten van deze scholen, krijgen de kinderen les in handen wassen. En oefenen ze dat elke dag.  Het is een vanzelfsprekend onderdeel van het lesprogramma geworden. En het wordt zo hopelijk een vanzelfsprekend onderdeel van het dagelijks leven, ook thuis.

Voorlichting en onderwijs zijn en blijven de belangrijkste bouwstenen voor een goede gezondheidszorg.

donderdag 21 augustus 2014

Volgende stap in drinkwater voorziening

Changing Lives heeft een nieuwe stap gezet in de zorg voor drinkwater in Bangladesh!
We begonnen met het sponsoren van gewone waterpompen voor drinkwater. De volgende stap was het laten plaatsen van (duurdere) extra diepe pompen op de plekken waar dat nodig is, om arsenicum in het grondwater te vermijden. Nu heeft Changing Lives opdracht gegeven tot de bouw van een waterzuiveringsinstallatie in het zuiden van Bangladesh.

We waren in de omgeving van Mongla in 2011. Tijdens onze tweede reis naar Bangladesh. De armoede, ondervoeding en problemen met drinkwater die we tegen waren gekomen tijdens onze eerste reis in (vooral) het noorden van Bangladesh, kwamen we nu opnieuw tegen, alleen een graadje erger.

Mongla ligt in het zuiden van Bangladesh, waar het vasteland overgaat in het moerasgebied van de Sundarban. Minder dan 100 km zuidelijker ligt de Golf van Bengalen, een uitloper van de Indische Oceaan. Door de vorm van het continent is de Golf van Bengalen een soort trechter die uitkomt bij het laaggelegen Bangladesh.

In 2009 heeft de typhoon Aila het zeewater opgezweept tot zes meter extra hoogte in de Sundarban, en heeft een vloedgolf van drie meter hoogte het gebied daarboven geraakt. De directe gevolgen waren (officieel) tientallen doden en honderden vermisten, honderden gewonden en een half miljoen mensen die hun huis kwijt waren.

Maar een ander gevolg was dat er veel zout was gekomen op het land in het zuiden van Bangladesh. En daardoor groeit rijst, wat normaal daar verbouwd werd, niet meer.  En de meeste bronnen van drinkwater (uitgegraven vijvers) bevatten nu zout water. Omdat de meest dicht bijzijnde drinkwatervijver voor veel mensen veel te ver is, kopen de mensen water van handelaren, die het water uit verder gelegen vijvers halen en op een soort bakfiets rondbrengen.

Het gebrek aan voedsel en drinkwater in het zuiden van Bangladesh, zorgt er voor dat de gevolgen van de armoede, daar nog schrijnender zijn dan elders in Bangladesh.
Changing Lives wilde heel graag wat voor het zuiden van Bangladesh doen.

waterzuiveringsinstallatie in Sathkira
Door de aanwezigheid van arsenicum zijn ondiepe waterpompen geen goede optie voor drinkwater, door de zoute ondergrond zijn diepe waterpompen ook niet geschikt. Onze partnerorganisatie Bangladesh Nazarene Mission (BNM) heeft ervaring met waterzuiveringsinstallatie in Sathkira (Zuidwest Bangladesh), die goed functioneert. In samenwerking met BNM onze zullen we een (kleine) waterzuiveringsinstallatie laten plaatsen in Holdibunia, een dorpje vlakbij Mongla. Opgepompt grondwater wordt verder gezuiverd tot veilig drinkwater. Door het water niet weg te geven, maar het te verkopen (ruim onder de huidige marktprijs voor veel slechter water) kunnen de kosten van onderhoud en elektriciteit worden terugverdiend.

We zijn heel blij dat wij met Changing Lives dit project kunnen sponsoren. Dit project is ingewikkelder, vraagt doorlopende aandacht, en is veel duurder dan eerdere projecten die we gesponsord hebben. We zijn blij met de kennis en creativiteit van onze partnerorganisatie, om zoiets te bedenken en uit te voeren. We zijn blij dat er elektriciteit beschikbaar is in dat gebied (dat was in 2011 niet vanzelfsprekend).

Maar we zijn vooral blij met, en dankbaar voor al die mensen die Changing Lives steunen. Dankzij jullie trouwe financiële steun kunnen we nu een groter project sponsoren. Alle gevers: hartelijk dank! Jullie maken echt een verandering in de levens van deze mensen.